جد اعلای قوم عرب کیست؟
ابن حزم جميع عرب را به سه نفر منتسب مي داند و هر كدام از طوايف عرب را بنام آن اشخاص معرفي مي كند كه عبارتند از: عدنان، قحطان، قضاعه. عدنان از نسل اسماعيل، و قحطان از نسل سام بن نوح بودند.

بيشتر مورخين، اعراب را به سه دسته اصلي تقسيم مي كنند: 1) عرب بائده: كه در قديم بودند و بعد منقرض شدند. 2)عرب عاربه: يعني عرب اصيل كه در عصر پيامبر و پس از آن همچنان حضور داشتند مانند عرب قحطاني ساكن در جنوب شبه جزيره كه بمرور به ساير مناطق شبه جزيره مهاجرت كردند. اوس و خزرج ساكن در مدينه از جمله عرب قحطاني مهاجر مي باشند. 3)عرب مستعربه: يعني كساني كه در اصل عرب نبودند ولي به جهت سكونت در منطقه جزيره العرب عرب شدند. فرزندان حضرت اسماعيل كه به عرب عدناني شهرت يافتند عرب مستعربه بودند.
در نسب نامه اغلب قبايل اعراب بائده نام ارم بن سام ديده مي شود و بدين جهت احتمال آن مي رود كه قصه هايي كه در مورد اين بخش از اعراب در كتب نقل شده مربوط به طوايف آرامي يا نبطي باشد.
بلاذري به نقل از ابن عباس از پدرش آورده است كه عرب از نسل عوض بن ارم بن سام بن نوح ـ عليه السلام ـ مي باشد.(1)
ابن حزم جميع عرب را به سه نفر منتسب مي داند و هر كدام از طوايف عرب را بنام آن اشخاص معرفي مي كند كه عبارتند از: عدنان، قحطان، قضاعه. عدنان از نسل اسماعيل، و قحطان از نسل سام بن نوح بودند و در مورد قضاعه آورده كه برخي معتقدند قضاعه از شاخه هاي عدنان است و برخي مي گويند قضاعه از مالك بن حمير است.(2)
ابن اثير مورخ بزرگ اسلامي مي نويسد از نوح ـ عليه السلام ـ سه فرزند باقي ماند كه به نام هاي حام، سام و يافث بودند و سپس از قول وهب بن منبه نقل مي كند كه: سام بن نوح پدر اعراب، و ايرانيان و روميان بود.(3)
از اعراب بائده، ده يا دوازده قبيله را به اسم و نسب و محل سكونتشان نام مي برند و سرگذشت هايي از آنان نقل مي كنند برخي از آنها به واسطه سركشي و نافرماني به بلاي آسماني هلاك شدند مثل قوم عاد و ثمود، برخي هم در جنگ با قبايل ديگر از ميان رفتند. برخي هم به حوادث طبيعي روزگار، منقرض شدند و در هر حال همه از بين رفتند واگر كسي هم باقي ماند با ساير قبايل مخلوط شدند. ولي همان طور كه گفته شد و در نسب نامه اغلب اين قبايل بائده به چشم مي خورد اين است كه نسب و ريشه همه اين ها به ارم بن سام بن نوح ـ عليه السلام ـ مي رسد و شايد به همين خاطر است كه عربستان را مسكن ديرينه اقوام سامي و شايد هم مهد اصلي اين نژاد مي دانند كه از سه هزار سال از ميلاد قبايل سامي در اين وادي زندگي مي كردند كه كنعانيان و نبطيان نيز جزو اين اقوام به حساب مي آيند.(4)
با توجه به اختلاف نظر فراوان در نسب عرب به طور دقيق و متقن نمي توان از شخصي به عنوان جد اعلاي عرب ياد كرد، به خصوص كه از نسب و پيشينه عرب بائده اطلاع درستي در دست نيست.

------------------------------------------------------

1. بلاذري، احمد بن يحيي، انساب الاشراف، بيروت، دارالفکر، 1417ق، ج1، ص3.

2. ابن حزم، جمهره انساب العرب، بيروت، دارالکتب العلميِة، 1403ق، ص7 و 8. مقدسي، مطهر بن طاهر، البدء و التاريخ، مکتبه الثقافه الدينيه، بي تا، ج3،ص 174

3. ابن اثير، عزالدين ابوالحسن علي، الکامل في التاريخ. بيروت، دارصادر، 1385ش، ج1، ص78.

4. ر.ک: فياض، علي اکبر، تاريخ اسلام، تهران، دانشگاه تهران، 1369ش، ص13.

 ------------------------------------------------------

 

 

 

کد خبر: 260511
تاریخ مخابره : ۱۳۹۲/۰۹/۱۴ - ۱۹:۵۲
چاپ خبر

جام نیوز
اخبار رسانه های برون مرزی